Strona główna
opoka.org.pl
2021-01-08 13:57
JR / Ordo Iuris

Restrykcje dotyczące kultu – co z prawem do wolności religijnej?

Pandemia spowodowała ograniczenie licznych swobód obywatelskich, w tym również wolności religijnej. Instytut Ordo Iuris przeanalizował restrykcje dotyczące sprawowania kultu religijnego w wybranych krajach europejskich. Czy są one zgodne z prawem?

Autor/źródło: Pixabay.com

W związku z pandemią koronawirusa, na całym świecie dochodzi do ograniczania licznych swobód obywatelskich, w tym również wolności religijnej. Obostrzenia te dotyczą przede wszystkim sprawowania kultu religijnego – wprowadza się limity co do liczby osób w świątyniach oraz nakłada na kościoły i związki wyznaniowe określone obowiązki sanitarne. Instytut Ordo Iuris przeanalizował restrykcje dotyczące sprawowania kultu religijnego w wybranych krajach europejskich. Pokazuje ona dużą dysproporcję między wdrażanymi obostrzeniami – od arbitralnego zamykania świątyń we Francji do swobody w ustalaniu liczby osób w miejscach kultu przez związki wyznaniowe na Węgrzech. Instytut zwraca też uwagę na niekonstytucyjność trybu wprowadzania tego typu restrykcji w Polsce. 

W analizie wskazano, że wolność kultu religijnego mieści się w pojęciu wolności religijnej. Oznacza to, że kwestia ta powinna być rozpatrywana zarówno z punktu widzenia ochrony praw człowieka, jak i instytucjonalnych relacji między państwem a kościołami i związkami wyznaniowymi. Rozwiązania przyjęte w konstytucjach poszczególnych państw europejskich różnią się w tym względzie między sobą, niemniej jednak, pewne generalne ramy ochrony indywidualnej normowane są przez akty prawa międzynarodowego. Zarówno Międzynarodowy Pakt Praw Politycznych i Obywatelskich, jak i Europejska Konwencja Praw Człowieka wyznaczają określony standard ochrony wolności wyznania.

Autorzy analizy zbadali regulacje mające na celu ograniczenie swobody sprawowania kultu religijnego i uczestnictwa w nabożeństwach we Francji, Hiszpanii, Niemczech, Włoszech, na Słowacji oraz Węgrzech. Jak wskazują, najgłębsza ingerencja nastąpiła we Francji, gdzie władze w sposób arbitralny wpierw w ogóle zabroniły odprawiania nabożeństw w budynkach, a następnie dopuściły, by uczestniczyło w nich nie więcej niż 30 osób, bez względu na powierzchnię świątyń. W tym samym czasie dużo mniej restrykcyjne przepisy dotyczyły innych sfer życia społecznego. Zarówno całkowity zakaz nabożeństw, jak i wprowadzenie limitu 30 osób zostały uchylone przez Radę Stanu (Conseil d'Etat), która wskazała, że doszło do „poważnej i wyraźnie bezprawnej ingerencji w wolność praktykowania religii".

W zupełnie inną stronę poszły rozwiązania przyjęte na Węgrzech. W państwie tym pozostawiono kościołom i związkom wyznaniowym całkowitą swobodę odnośnie do kwestii sprawowania nabożeństw – konieczne było jedynie podporządkowanie się wiernych ogólnym zasadom sanitarnym oraz porządkowym, jak wprowadzonej w związku ze stanem wyjątkowym godzinie policyjnej. W związku z tym, nabożeństwa katolickie są dostępne dla wiernych, zaś protestanckie odbywają się bez ich udziału, a są jedynie transmitowane. Jak wskazuje w analizie Ordo Iuris, rozwiązanie przyjęte na Węgrzech w sposób optymalny realizuje zasadę poszanowania wzajemnej autonomii państwa oraz wspólnot wyznaniowych.

„W naszej analizie nie poddawaliśmy ocenie kwestii wykraczających poza kompetencje prawnika. Nie oceniamy zatem, czy wprowadzenie określonych limitów jest niezbędne dla zapewnienia ochrony zdrowia publicznego. Dokonując oceny czysto prawnej należy zauważyć, że w niektórych krajach – zwłaszcza we Francji – doszło do naruszeń praw człowieka w związku z ingerencją w wolność uzewnętrzniania religii. Potwierdziła to dwukrotnie francuska Rada Stanu. Na tym tle należy zauważyć daleko posuniętą ewolucję rozwiązań przyjętych w Polsce – od skrajnie nieproporcjonalnego ograniczenia uczestników nabożeństw do 5 osób bez względu na powierzchnię świątyni, do określonych przeliczników, podobnych jak w większości przebadanych krajów europejskich. Wciąż jednak ograniczenia wprowadzone są w drodze rozporządzenia, co czyni je sprzecznymi z postanowieniami Konstytucji RP” – komentuje dr Bartosz Zalewski z Centrum Analiz Legislacyjnych Ordo Iuris.

Źródło: Ordo Iuris

Więcej ważnych i ciekawych artykułów na stronie opoka.org.pl →


Podziel się tym materiałem z innymi:


 

Polecamy
2021-01-08 12:25:06
miniaturka

Kanoniczne objęcie diecezji radomskiej przez bp. Marka Solarczyka

8 stycznia 12.00 bp Marek Solarczyk kanonicznie objął diecezję radomską i w sposób szczególny wszedł w misję, odpowiedzialność i duchowe dziedzictwo, które się z tym wiąże.
2021-01-08 12:40:26
miniaturka

Pius XII i Żydzi – ponad dwie trzecie rzymskich Żydów ocalało dzięki Watykanowi

Opublikowana właśnie książka na temat pontyfikatu Piusa XII, opierając się na danych z archiwów watykańskich, podaje kolejne fakty świadczące o ratowaniu przez niego Żydów i przeciwstawianiu się działaniom nazistowskich Niemiec.
2021-01-08 13:13:09
miniaturka

„Inna droga” chrześcijan. Czy wyznawcy Chrystusa mają wpływać na stanowienie prawa?

Chrześcijanie idący drogą życia nie mogą bezczynnie patrzeć na zabijanie nienarodzonych dzieci i stanowienie prawa, które uderza w podstawowe wartości. Tak jak Mędrcy ze Wschodu wracający ze stajenki i unikający spotkania z Herodem muszą iść „inną drogą”, na przekór ideologiom.
2021-01-08 15:25:26
miniaturka

Aborcja groźniejsza niż COVID-19! 42 mln ofiar w 2020 roku

Bynajmniej nie pandemia koronawirusa, lecz aborcja stanowi dziś na świecie największe zagrożenie dla ludzkiego życia. Jak podaje „The Christian Post”, opierając się na oficjalnych danych WHO, udostępnionych na portalu Worldmeter, w ubiegłym roku przeprowadzono na świecie 42 mln aborcji.
2021-01-08 15:36:21
miniaturka

Ponad miliard wyświetleń treści pro-life na Tik Toku

Wyścig między obrońcami życia a zwolennikami aborcji trwa także w popularnej wśród młodzieży aplikacji. „Tik Tok daje ruchowi pro-life wyjątkową szansę” – uważa Lila Rose. Konto jej organizacji – Live Action – obserwują ponad 333 tys. użytkowników Tik Toka.
2021-01-08 16:00:14
miniaturka

Kolejny kapłan zamordowany. W Wenezueli zabito zakonnika, dyrektora szkoły

W Wenezueli zamordowano 46-letniego kapłana ze zgromadzenia Braci Szkolnych. Br Luigi Manganiello był synem włoskich migrantów. Sprawcy zabójstwa nie są znani.