Strona główna
opoka.org.pl
2021-05-07 09:30
mk / PAP

Projekt MEiN: wyrażanie przekonań nie będzie stanowiło przewinienia dyscyplinarnego

Projekt nowelizacji ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, przygotowany przez Ministerstwo Edukacji i Nauki, przewiduje, że wyrażanie przez nauczycieli akademickich przekonań religijnych, światopoglądowych lub filozoficznych nie będzie przewinieniem dyscyplinarnym.

Autor/źródło: PAP

Prace nad zmianami – jak głosi uzasadnienie – zostały zainicjowane w związku z naruszeniami wolności wyrażania poglądów, występującymi na uczelniach, skutkującymi wysoce niepożądanym zjawiskiem cenzury myśli i słowa, co implikuje podjęcie działań mających na celu zagwarantowanie członkom wspólnoty uczelni, a zwłaszcza nauczycielom akademickim, możliwości ich swobodnego wyrażania.

Projekt przewiduje m.in. dodanie do katalogu zadań rektora dodatkowego zadania polegającego na „zapewnianiu w uczelni poszanowania wolności nauczania, wolności słowa, badań naukowych, ogłaszania ich wyników, a także debaty akademickiej organizowanej przez członków wspólnoty uczelni z zachowaniem zasad pluralizmu światopoglądowego i przepisów porządkowych uczelni”.

Regulacja ta – jak wyjaśniają jej autorzy – ma na celu zobligowanie rektora do podejmowania w większym zakresie działań ukierunkowanych na zapewnienie członkom wspólnoty uczelni możliwości swobodnego wyrażania poglądów na jej forum.

Projekt zakłada ponadto dodanie przepisu, zgodnie z którym wyrażanie przez nauczycieli akademickich przekonań religijnych, światopoglądowych lub filozoficznych nie będzie stanowiło przewinienia dyscyplinarnego.

„Rozwiązanie to będzie niewątpliwie stanowiło wsparcie dla tych osób, które dotychczas za wyrażanie poglądów były narażone na różnego rodzaju szykany i mogły obawiać się nieuzasadnionego nakładania sankcji w murach uczelni” – oceniono w uzasadnieniu projektu.

Zaznaczono jednocześnie, że wprowadzane regulacje nie wyłączają możliwości pociągnięcia nauczyciela akademickiego do odpowiedzialności cywilnej lub karnej, jeżeli będą spełnione przesłanki do jej zastosowania.

„Istotą omawianych rozwiązań jest zapewnienie swobody w wyrażaniu poglądów w uczelniach, nie zaś całkowite uwolnienie nauczycieli akademickich od odpowiedzialności za czyny, które podlegają karze lub innym sankcjom na gruncie przepisów szczególnych” – podniesiono.

Autorzy projektu podnoszą, że w efekcie wprowadzenia regulacji czyny nauczycieli akademickich nie będą mogły być przedmiotem czynności i postępowań realizowanych przez rzeczników dyscyplinarnych i komisje dyscyplinarne.

W projekcie przewiduje się ponadto określenie postanowienia jako formy prawnej, w jakiej rektorzy będą wydawali rzecznikom dyscyplinarnym polecenia rozpoczęcia prowadzenia sprawy o charakterze dyscyplinarnym.

Dotychczas nauczyciel akademicki nie musiał otrzymywać informacji o tym, że rektor wydał rzecznikowi dyscyplinarnemu polecenie rozpoczęcia prowadzenia sprawy. We wstępnej fazie obejmuje to czynności w zakresie niezbędnym do sporządzenia postanowienia o wszczęciu albo odmowie wszczęcia postępowania wyjaśniającego albo wniosku do rektora o ukaranie karą upomnienia, gdy czyn stanowi przewinienie dyscyplinarne mniejszej wagi.

„Taki stan rzeczy jest niekorzystny, gdyż w trakcie trwania tych czynności, m.in. zbierania informacji, w tym ze źródeł osobowych, wokół nauczyciela akademickiego – bez jego wiedzy i zgody – wytwarzała się niezdrowa atmosfera podejrzliwości” – wskazano.

Kolejną zmianą przewidzianą w projekcie jest wprowadzenie możliwości wniesienia środka zaskarżenia od postanowienia rektora o poleceniu rzecznikowi dyscyplinarnemu rozpoczęcia prowadzenia sprawy. Zażalenie na postanowienie będzie wnoszone w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia za pośrednictwem rzecznika dyscyplinarnego, któremu rektor wydał polecenie prowadzenia sprawy.

Komisja dyscyplinarna przy ministrze po przeprowadzeniu weryfikacji zaskarżonego postanowienia albo je uchyli – gdy sprawa objęta tym postanowieniem będzie dotyczyła wyrażania przekonań religijnych, światopoglądowych lub filozoficznych, albo utrzyma je w mocy – jeżeli zarzuty nauczyciela akademickiego co do treści postanowienia będą bezzasadne.

Zgodnie z projektowanymi rozwiązaniami od orzeczenia komisji dyscyplinarnej przy ministrze będzie przysługiwało zażalenie do Sądu Apelacyjnego w Warszawie – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych.

„Proponowane rozwiązania mają na celu zapewnienie dodatkowej ochrony przed niesłusznym inicjowaniem postępowań wyjaśniających i dyscyplinarnych wobec nauczycieli akademickich, a ich wprowadzenie jest niezbędne, gdyż częstokroć postępowania te wszczyna się jedynie w celu wywarcia presji na osobę wyrażającą określone poglądy lub na osoby podzielające jej zapatrywania i ją wspierające. Powyższe regulacje sprawią, że polecenia rektorów wydawane rzecznikom dyscyplinarnym, a dotyczące rozpoczęcia prowadzenia sprawy w wyżej wskazanym zakresie, będą podlegały kontroli podmiotów niezależnych” – napisano w uzasadnieniu.

Projekt przewiduje ponadto zniesienie istniejącej obecnie możliwości zawieszenia przez rektora nauczyciela akademickiego w pełnieniu obowiązków w toku postępowania wyjaśniającego prowadzonego w jego sprawie.

W projekcie przewiduje się również zmianę, która zakłada rozszerzenie katalogu przesłanek wznowienia postępowania dyscyplinarnego zakończonego prawomocnym orzeczeniem. Zgodnie ze zmienianym przepisem wznowienie postępowania dyscyplinarnego będzie możliwe, gdy po wydaniu orzeczenia zostaną ujawnione nowe fakty lub dowody nieznane w chwili jego wydania, wskazujące na to, że obwinionego ukarano za czyn niebędący przewinieniem dyscyplinarnym.

Zgodnie z rozesłanym w czwartek pismem szefa MEiN Przemysława Czarnka, ewentualne uwagi do projektu można zgłaszać do 21 maja.

„Termin do zajęcia stanowiska został skrócony z uwagi na pilny charakter projektu i konieczność wejścia w życie projektowanych rozwiązań przed rozpoczęciem roku akademickiego 2021/2022. Jednocześnie informuję, że nieprzedstawienie stanowiska w wyznaczonym terminie zostanie uznane za rezygnację z jego przedstawienia” – wskazano w piśmie. Rozesłano je m.in. do Konferencji Rektorów Polskich Uczelni Technicznych, Konferencji Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych, Konferencji Rektorów Uczelni Artystycznych, Konferencji Rektorów Uczelni Pedagogicznych i do Rady Szkolnictwa Wyższego i Nauki Związku Nauczycielstwa Polskiego. (PAP)

Autor: Katarzyna Lechowicz-Dyl

Logo PZU

Zamieszczone na stronach internetowych portalu https://opoka.org.pl/ i https://opoka.news materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazami danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez Fundację Opoka na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.

Więcej ważnych i ciekawych artykułów na stronie opoka.org.pl →


Podziel się tym materiałem z innymi:


 

Polecamy
2021-05-06 14:50:22
miniaturka

Zaczynam dzień z Ewangelią

Nie ma sprzeczności między wolnością, miłością i posłuszeństwem Bogu. Bóg stworzył nas wolnymi i zdolnymi do kochania, to jest najważniejsza cecha naszego człowieczeństwa. Jednak gdy odrzucimy Boga i Jego plan, na próżno szukamy własnego szczęścia
2021-05-06 16:00:32
miniaturka

To nie pieniądze będą podstawą wyjścia z kryzysu

Jak wygrać kryzys? – zastanawiali się uczestnicy Kongresu 590. „Wyjście z kryzysu polega na tym, żeby pozwolić człowiekowi działać” – mówił ks. Jacek Gniadek SVD. Podobnego zdania byli pozostali uczestnicy dyskusji, eksperci z Centrum im. Adama Smitha.
2021-05-07 08:56:08
miniaturka

Od 15 maja bez maseczek na otwartym powietrzu

Rząd od 15 maja znosi obowiązek noszenia maseczek na otwartym powietrzu, pod warunkiem, że utrzymamy dystans 1,5 metra od innej osoby – wynika z rozporządzenia Rady Ministrów dotyczącego ograniczeń związanych z epidemią.
2021-05-07 09:51:17
miniaturka

Niedzielski: osiągnęliśmy mniej więcej 50-procentową odporność populacyjną

Jesteśmy w okolicach mniej więcej 50-procentowej odporności populacyjnej i myślę, że w perspektywie dwóch miesięcy zrealizujemy cel, jaki postawił pan premier Morawiecki, czyli 20 mln zaszczepionych – powiedział w czwartek minister zdrowia Adam Niedzielski.
2021-05-07 09:59:20
miniaturka

Ograniczenia w kościołach utrzymane. Do 5 czerwca jedna osoba na 15 mkw.

W zgromadzeniach organizowanych w ramach działalności kościołów i innych związków wyznaniowych do 5 czerwca może uczestniczyć jedna osoba na 15 mkw., przy zachowaniu odległości nie mniejszej niż 1,5 m – wynika z rozporządzenia Rady Ministrów.
2021-05-07 10:04:41
miniaturka

Różaniec w Namyang – sanktuarium mającym bliskie związki z Polską

Sanktuarium w Namyang to świątynia w Korei Południowej, która cechuje się bliskimi związkami z Polską. 5 maja było ono kolejnym ośrodkiem maratonu modlitwy różańcowej ogłoszonego przez Papieża Franciszka dla pokonania pandemii